หนังสือไม่จำเป็นต้องอยู่ในห้องสะสมราคาแพงจึงจะดูแลได้ดี เริ่มจากตำแหน่งวางและวิธีหยิบอ่านในชีวิตประจำวัน ก็ช่วยลดรอยและความเสียหายที่หลีกเลี่ยงได้
เลือกมุมที่แห้งและพ้นแสงแดดตรง
หลีกเลี่ยงชั้นที่แดดส่องปกเป็นเวลานาน และบริเวณที่น้ำกระเด็นหรือมีความชื้นสะสม เช่น ชิดผนังที่มีน้ำซึม ไม่วางหนังสือบนพื้นโดยตรง หากห้องมีความชื้นสูงหรือมีกลิ่นอับ ควรแก้ที่สภาพห้อง ไม่พึ่งการห่อพลาสติกอย่างเดียว
อย่าอัดชั้นแน่นจนดึงหนังสือยาก
ตั้งหนังสือให้ตรง ใช้ที่กั้นเมื่อมีพื้นที่ว่าง และเหลือช่องให้จับเล่มออกได้ สำหรับเล่มใหญ่หรือหนักอาจวางราบโดยไม่ซ้อนสูงจนเล่มล่างรับน้ำหนักมากเกินไป เวลาดึงออกให้จับบริเวณตัวเล่ม ไม่กระชากจากหัวสัน
คั่นหน้าแทนการพับมุม
ที่คั่นบางและเรียบช่วยลดรอยพับ หลีกเลี่ยงการสอดของหนาหรือใช้คลิปโลหะค้างไว้นาน ไม่กางสันฝืนจนหนังสือแบน หากสันเริ่มหลวมหรือกระดาษเปราะ ให้เปิดอย่างเบามือและรองรับตัวเล่มระหว่างอ่าน
ทำความสะอาดแบบเบามือ
ใช้ผ้าแห้งสะอาดหรือแปรงนุ่มปัดฝุ่น หลีกเลี่ยงฉีดน้ำ น้ำหอม หรือน้ำยาลงบนหนังสือ หากพบคราบเชื้อราหรือความเสียหายซับซ้อน ให้แยกจากเล่มอื่นและปรึกษาผู้ดูแลหนังสือที่มีความชำนาญ แทนการทดลองสารเคมีเอง
ตรวจชั้นเป็นระยะ
การหยิบมาดูเป็นครั้งคราวช่วยให้พบฝุ่น ความชื้น หรือสันที่เริ่มเสียก่อนลุกลาม ลองจัดหมวดที่หยิบบ่อยให้อยู่ในระดับเอื้อมสะดวก และเก็บรายการหนังสือที่มีไว้ จะช่วยให้ไม่ซื้อซ้ำและหาหนังสือเจอง่ายขึ้น
ร่องรอยตามอายุไม่จำเป็นต้องทำให้คุณค่าการอ่านลดลง เป้าหมายคือให้หนังสือสะอาด แห้ง และเปิดอ่านได้อย่างสบาย เมื่ออยากส่งต่อ ให้บอกสภาพตามจริงเพื่อให้เจ้าของคนถัดไปรู้จักเล่มนั้นก่อนรับไป